มารยาทกับการบล็อก

posted on 08 Mar 2009 17:31 by zedth in No-Category

สวัสดีครับ ตัวผมเองนั้นเขียนบล็อกมาเนิ่นนาน เอาแค่ที่ exteen นี่ ปีนี้ก็เข้าปีที่สี่แล้ว อ่านบล็อกมาก็หลายบล็อก เขียนบล็อกมาก็หลายเอนทรี่ คอมเม้นต์บล็อกคนอื่นก็เยอะ เลยได้ค้นพบอะไรหลาย ๆ อย่างในบล็อก โดยเฉพาะมารยาทในการบล็อก ทั้งในฝั่งของผู้เขียนบล็อก และผู้อ่านบล็อก ซึ่งก็อยากจะหยิบยกนำมาเขียนถึงเป็นแนวทางให้กับคนที่กำลังเริ่มทำบล็อกกัน สักหน่อยครับ

เขียนบล็อกต้องมีมารยาทด้วยเหรอ ??? ในเมื่อมันเป็นพื้นที่ส่วนตัวของเรา เราจะเขียนอย่างไรก็ได้ ใครจะทำไม

ผมขอตอบคำถามนี้ว่า มันเป็นที่ส่วนตัวของคุณก็ต่อเมื่อ คุณลงทุนเพื่อสร้างบล็อกของคุณขึ้นมาเองทั้งหมด และคุณจะน้อมรับผิดชอบในทุก ๆ การกระทำที่เกิดขึ้นบนบล็อกของคุณ โดยที่การกระทำของคุณนั้น ไม่ไปทำให้คนอื่นเดือดร้อนไปด้วยนั่นแหละครับ ถึงจะเรียกว่า บล็อกเป็นพื้นที่ส่วนตัวของคุณอย่างแท้จริง

ถ้าคุณทำบล็อกขึ้นมาเอง ตามนิยามข้างบนแล้วล่ะก้อ คุณข้ามเอนทรี่นี้ไปได้เลยครับ แต่ถ้าคุณกำลังใช้พื้นที่ของ Exteen อยู่ นั่นหมายความว่าคุณกำลังอยู่ในระบบสังคม สังคมหนึ่ง ซึ่งในแต่ละสังคมย่อมจะต้องมีกฏเกณฑ์อยู่จำนวนหนึ่ง สำหรับ exteen สามารถไปอ่านกฏต่าง ๆได้ที่ Term Of Use ครับ ซึ่งกฏตรงนี้ เราต้องปฏิบัติตาม เพราะไม่อย่างนั้น ก็เป็นสิทธิ์โดยชอบธรรมของเว็บมาสเตอร์ ที่จะปิดบล็อกที่ทำผิดกฏได้ 

แต่ในสังคมนั้น นอกจากกฏ กติกา แล้ว มันไม่เพียงพอที่จะทำให้สังคมนั้นอบอุ่น อยู่เย็นเป็นสุขได้ มันยังต้องมีส่วนประกอบอย่างอื่นอีก ซึ่งก็คือ วัฒนธรรมอันดีงาม และมารยาทอันดีงาม สองสิ่งนี้ควบคู่กันไปด้วยครับ

ในส่วนของวัฒนธรรมอันดีงาม ถ้าใครได้ติดตามอ่านบล็อกหลาย ๆ บล็อกแล้ว จะพบว่า ใน exteen มี วัฒนธรรมองค์กรดี ๆ อยู่หลายอย่าง ยกตัวอย่างเช่น เราไม่ต้อนรับ spam ทั้งหลาย , เราไม่ต้องการคอมเม้นต์ประเภท เม้นต์ให้แล้วนะ มาเม้นต์เราด้วย , เราไม่ต้องการคนตั้งกระทู้คำถามต่าง ๆ โดยไม่ดูให้ดีเสียก่อนว่า มีคนได้เคยถามคำถามนั้นไว้แล้ว และมีคำตอบที่ดีอยู่แล้ว ตัวอย่างเหล่านี้เป็นวัฒนธรรมองค์กรโดยรวมของ exteen ที่หลาย ๆ คนทำ และเห็นชอบร่วมกันครับ

และถ้าเราย่อยสังคมใน exteen ลงไปอีก เราก็จะพบว่าแต่ละบล็อกนั้น จะมีสายสัมพันธ์เชื่อมโยงกันอยู่ ซึ่งสายสัมพันธ์ตรงนี้ นำไปสู่การทำกิจกรรมร่วมกัน และการช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ซึ่งนี่เป็นสิ่งดี ๆ ที่ทำให้สังคม exteen เป็นสังคมที่น่าอยู่ครับ

ในส่วนของมารยาทสังคมนั้น มีหลาย ๆ อย่างที่ผมจะกล่าวถึง บางคนอาจจะไม่คิดอะไร แต่บางคนก็อาจจะคิด ซึ่งตรงนี้ก็ต่าง ๆ กันไป ตามความคิดและพื้นฐานจิตใจของตัวบุคคลครับ เอาเป็นว่า เห็นด้วย หรือไม่เห็นด้วยอย่างไร ก็แล้วแต่ครับ ไม่ได้ว่าอะไร

โดยในฝั่งของคนเขียนบล็อก มีมารยาทที่ควรปฏิบัติดังนี้ครับ

1. การขออนุญาตและให้เครดิต คือ การขออนุญาตเจ้าของผลงานในการนำส่วนหนึ่งส่วนใดของผลงานของเค้ามาลงที่บล็อกของเรา และให้เครดิต ระบุชื่อเจ้าของผลงาน และแหล่งที่มาให้ถูกต้องครับ ซึ่งถ้าจะว่ากันจริง ๆ แล้ว เราไม่สามารถนำผลงานลิขสิทธิ์มาใช้งานได้เลย จนกว่าจะได้รับการอนุญาตอย่างถูกต้องจากเจ้าของลิขสิทธิ์แล้ว หรือนำมาใช้ในลักษณะที่กฏหมายได้กำหนดเป็นข้อยกเว้นไว้

ซึ่งส่วนใหญ่แล้วเราจะเห็นว่า บนอินเตอร์เน็ตนั้น จะไม่ซีเรียสเรื่องนี้มากนัก ตราบใดที่เจ้าของผลงานนั้น เค้าไม่เดือดร้อนจากการนำผลงานของเค้าไปลง ดังนั้นเราก็เลยพบเห็นการละเมิดลิขสิทธิ์โดยทั่วไป จนคิดว่าเป็นสิ่งที่ทำได้ แต่จริง ๆ แล้ว ทำไม่ได้นะครับ (จนกว่าจะได้รับการอนุญาตอย่างที่บอก)

หรือแม้กระทั่งการอ้างถึง URL โดยไม่ได้นำบทความใด ๆ ของเค้ามาลงเลย แต่ถ้าเราเขียนพาดพิงถึงโดยที่เนื้อหาในบล็อกของเรา มันค่อนข้างที่จะล่อแหลมด้วยแล้ว เราควรจะขออนุญาตเจ้าของบล็อกก่อนเช่นกัน เพราะเค้าอาจจะไม่ยินดี ที่จะมีชื่อของเค้า หรือบล็อกของเค้าอยู่ในบทความนั้นก็ได้ครับ ลองอ่านตัวอย่างของผมดูก่อน

คือได้มี Publisher ของเว็บ ๆ หนึ่งได้ทำการอ้างถึงบล็อกของผมในบทความเกี่ยวกับกองทัพเรือ ซึ่งผมรู้ได้เองจากการตรวจสอบลิงค์ที่ชี้เข้ามา แล้วเมื่อเข้าไปอ่านแล้ว ผมก็รู้สึกไม่สบายใจเป็นอย่างยิ่ง เพราะเหมือนกับว่า ผมมีส่วนรู้เห็นในการมีอยู่ของบทความนั้น ซึ่งเป็นการล้อเลียนกองทัพเรือ และบุคคลอีกหลาย ๆ คน ในบทความ จนต้องเมล์ไปขอความกรุณาให้นำลิงค์บล็อกของผมออก ซึ่งเค้าก็ไม่เชื่อว่าผมเป็นตัวจริง ต้องทำการพิสูจน์ตัวตนอีก จนคุณแชมป์ , คุณโก๋ ต้องเข้ามาช่วยเหลือ และเมล์หากันอยู่ 2-3 วัน จึงนำออกให้ ซึ่งมันใช่เรื่องไหม ที่ผมต้องมาวุ่นวายในการพิสูจน์ตัวตน ทั้ง ๆ ที่เค้าเป็นฝ่ายผิดที่นำลิงค์ผมไปอ้างถึง โดยไม่ขออนุญาต

ข้อแรกมาก็ซีเรียสเลย ซึ่งถ้าว่ากันตามตัวบทกฏหมายแล้ว เป็นสิ่งที่ต้องทำนะครับ ไม่ใช่มารยาทอะไรทั้งสิ้น แต่ก็รู้อยู่ว่านี่มันเมืองไทย ส่วนใหญ่เราชอบ หยวน ๆ กันไป แต่จะหยวน ๆ ยังงัย ก็ต้องขออนุญาตและลงเครดิตนะครับ ถ้าเราสามารถติดต่อเจ้าของผลงานได้ แต่ถ้าไม่ได้ ก็ควรจะให้เครดิตไว้ด้วยครับ (หรือไม่ลงเลยจะปลอดภัยกว่า)

(ส่วนตัวผมเองก็พยายามจะปรับแก้บทความต่าง ๆ ให้ถูกต้องเหมือนกันครับ เกิดวันดีคืนดีโดนฟ้องร้องมานี่ ไม่ต้องหาข้อยกเว้นเลย ผิดเต็มประตู)

Note : หาอ่านข้อมูลเกี่ยวกับลิขสิทธิ์ที่น่าสนใจ ได้ที่บล๊อก Wasawat Deemarn

2. ลงข้อมูลที่ถูกต้อง เรื่องนี้เป็นมารยาทที่สำคัญเหมือนกันครับ การที่เราเขียนอะไรออกไปสู่สาธารณชน เราก็ควรจะเขียนในสิ่งที่มันถูกต้องด้วย ซึ่งก็คือ ใช้คำและกฏเกณฑ์ทางภาษาที่ถูกต้อง และ ให้ข้อมูลที่ถูกต้อง

เรื่องการใช้ภาษา ก็ควรจะใช้ภาษาที่ถูกต้องตามหลักภาษา ไม่ต้องถึงกับถูกต้องทั้งหมดก็ได้ ส่วนที่ตกหล่นไม่เป็นไรเข้าใจ แต่อย่าจงใจใช้ภาษาผิด ๆ จนน่าละเหี่ยใจครับ

ส่วนความถูกต้องของข้อมูลนั้น เรื่องอะไรที่เราใช้ข้อมูลจากภายนอก เราควรจะตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลนั้นให้แน่ใจว่ามันถูกต้อง ไม่ใช่ว่าเอาเรื่องจากฟอร์เวิร์ดเมล์มาเขียนเป็นตุเป็นตะจนคนเชื่อตาม แบบนี้ไม่ดีครับ

ยกตัวอย่างตัวเอง เรื่อง คำแปลภาษาไทยเกี่ยวกับคำศัพท์คอมพิวเตอร์ ผมเคยเชื่อตาม ๆ กันมาว่า Software , Hardware และ Joy Stick ราชบัณฑิตยสถานท่านแปลว่า ละมุนภัณฑ์ , กระด้างภัณฑ์ และ แท่งหรรษา ก็เอามาเขียนเป็นตุเป็นตะ จนมีนักอ่านท่านหนึ่งแย้งเข้ามาว่าเรื่องนี้ไม่เป็นความจริง พร้อมทั้งให้ลิงค์ ศัพท์บัญญัติของศัพท์  software และ hardware ประกอบมาครับ ซึ่งต่อมาผมก็ได้ทำการแก้ไขบทความนั้นให้ถูกต้องเรียบร้อยแล้ว

จะเห็นว่า การที่เราเขียนอะไรผิด ๆ ไป แล้วมีคนเชื่อ แล้วบอกต่อ ๆ กันไป มันยิ่งทำให้การรับรู้ผิด ๆ กระจายไปในวงกว้าง เช่นเดียวกับเรื่อง 36 แผนที่ชีวิตของในหลวง ซึ่งไม่ใช่พระราชดำรัสของในหลวงจริง ๆ ซึ่ง ณ ทุกวันนี้ก็ยังมีคนเข้าใจผิดกันอยู่ เพราะเรื่องนี้แพร่กระจายไปจนถึงขั้นออกสื่อ ออกหนังสือ ออกปฏิทิน แม้ตอนหลังจะมีการออกมาชี้แจงกันแล้ว แต่ก็พบว่าแก้ได้ยากยิ่งครับ

เพราะฉะนั้น ก่อนจะ Publish บทความใด ๆ กรุณาตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลด้วยครับ เรื่องนี้เป็นเรื่องของความรับผิดชอบมากกว่าเรื่องมารยาทด้วยซ้ำไปครับ

3. กลับไปเยี่ยมบล็อกคนที่เข้ามาคอมเม้นต์บล๊อกเราบ้าง ใครที่มาคอมเม้นต์ให้เรา เราก็ควรจะตอบแทนกลับไป ด้วยการไปอ่านและคอมเม้นต์ให้ตามสมควรครับ ไม่ต้องถึงกับทุกเอนทรี่ แต่เข้าไปอ่านที่เราชอบ ๆ แล้วก็คอมเม้นต์ไว้เป็นกำลังใจให้แก่เจ้าของบล็อกบ้างครับ คล้าย ๆ กับว่า มีคนมาให้ของขวัญเราในเทศกาลต่าง ๆ เราก็ควรจะมีน้ำใจกลับไปให้เค้าบ้าง เล็ก ๆ น้อย ๆ ก็ยังดี

4. อย่าเขียนล่อเป้า เรื่องนี้เป็นอย่างไร อ่านที่บล๊อกของคุณแชมป์เอนทรี่ เตือนสติว่า อย่าล่อเป้า เลยครับ ชัดเจนดีอยู่แล้ว

5. ถ้ามีคนถามอะไรมา ไม่เหลือบ่ากว่าแรง ก็ตอบเค้าหน่อย บ่อยครั้งครับ ที่มักจะมีคำถามยิงมาทางคอมเม้นต์ บางเรื่องเราก็ตอบได้ บางเรื่องก็ตอบไม่ได้ แต่อย่างไรเสีย ถ้ามีน้ำใจสักหน่อย ตอบเค้าไปทางคอมเม้นต์ ก็จะสร้างความรู้สึกดี ๆ ให้แก่กันครับ

ทางด้านของคนอ่านบล็อกก็เช่นกันครับ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง คนที่เขียนบล็อกด้วยเหมือนกัน ยิ่งจะต้องมีมารยาทตรงนี้ มากกว่าผู้อ่านธรรมดา ทั่ว ๆ ไปที่ไม่ได้อยู่ในสังคมบล็อกครับ

1. คอมเม้นต์ให้บ่อยเท่าที่ทำได้ หมายความว่า เมื่อได้ไปอ่านบล็อกของใครจนจบแล้ว ก็ควรที่จะคอมเม้นต์บล็อกเค้าเสียหน่อยครับ  จะได้เป็นกำลังใจให้กับเจ้าของบล็อกครับ บางบล็อกที่ไม่รู้จะเม้นต์อะไร ก็ส่ง อีโมติคอนน่ารัก ๆ ให้ก็ยังดี ผมไม่เห็นด้วยกับการที่ไม่รู้จะเม้นต์อะไร ก็เลยไม่ยอมเม้นต์ ถ้าใครที่เป็นคนเริ่มเขียนบล็อกใหม่ ๆ จะรู้ว่า คอมเม้นต์นั้นสำคัญขนาดไหน ดังนั้น ไหน ๆ ก็อ่านแล้ว หาทางคอมเม้นต์เถอะ เพื่อให้เจ้าของบล็อกเค้ามีกำลังใจที่จะเขียนบล็อกต่อไป แต่ถ้าไม่ได้อ่านก็ไม่เป็นไร ไม่ต้องคอมเม้นต์ก็ได้ ไม่ว่ากัน

2. ไม่คอมเม้นต์แบบที่ว่า มาเม้นต์ให้แล้วนะ กลับไปเม้นต์ให้เราด้วย อันนี้ถือว่า เป็นการให้โดยหวังสิ่งตอบแทน เป็นคอมเม้นต์ที่ไม่จริงใจยิ่งกว่า ส่งหน้ายิ้มให้อย่างเดียวเสียอีก ดังนั้น ไม่ควรทำครับ ถือเป็นการฝึกให้เรารู้จักให้โดยไม่หวังสิ่งตอบ